شما اینجا هستید
دانستنی های عمران » بتن ریزی در هوای سرد چگونه انجام می‌شود؟

اولین پارامتری که در مبحث بتن ریزی باید به آن توجه زیادی شود دمای هواست. بتن مخلوطی است از سیمان و آب و سایر ملزومات. دمای پایین هوا سبب می‌شود تا سرعت واکنش سیمان با آب کم شود. کم شدن سرعت واکنش، باعث طولانی شدن زمان گیرش بتن می‌شود. زمانی که بتن را با آب در شرایط دمایی مناسب ترکیب می‌کنیم، انتظار این است که در ساعات و روزهای ابتدایی پس از آن بتن مقاوم شود اما در صورتی که کار بتن ریزی در هوای سرد صورت گیرد، این امر عملا رخ نخواهد داد و در نهایت زمان قالب‌برداری طولانی می‌شود. اگر طی این پروسه، لرزش و یا ضربه‌ای وارد شود، امکان آسیب زیاد خواهد بود.

حفظ کیفیت بتن در شرایطی که دمای هوا سرد است نیازمند به شرایط خاصی است و علاوه بر بتن ها سایر مصالح ساختمانی باید پیوسته تحت نظر گردند و به طور متوالی باید دما اندازه گیری شود تا از یخ زدگی آن ها جلوگیری شود چرا که با یخ زدن آب و افزایش حجم و درنهایت ترک خوردگی در بتن ایجاد می گردد .

شرایط بتن ریزی در هوای سرد

شرایط بتن ریزی در هوای سرد نیازمند تخصص خاص و رعایت شرایط خاص است. قبل از بتن ریزی، استراتژی‌های لازم در مورد مواد، قالب‌ها، آزمایشات و سایر الزامات مورد استفاده در بتن ریزی هوای سرد را مشخص کنید و نحوه آن ها را تعریف کنید.

یخبندان پس از بتن ریزی در هوای سرد باعث شکست خواهد شد

پس از مرحله بتن ریزی در هوای سرد احتمال یخبندان هم وجود دارد. حال اگر در ساعات و روزهای اولیه که بتن هنوز خودش را نگرفته و مقاومت زیادی ندارد یخبندان اتفاق بیفتد، بتن عملا تَرَک می‌خورد و از بین می‌رود. این ضایعه به دلیل انبساط ناشی از یخ زدن آب در سوراخ‌های بتن حاصل می‌شود. ابتدا تنش‌های کششی باعث تَرَک خوردن بتن می‌گردد و در ادامه بتن عملا از هم می‌پاشد. برای جلوگیری از چنین تخریبی چه باید کرد؟

جدول: دمای توصيه شده برای بتن ريزی در هوای سرد بر حسب درجه سانتی گراد

حداقل بعد قطعه(سانتیمتر) تا ۳۰ ۹۰-۳۰ ۱۸۰-۹۰ بيش از ۱۸۰
حداقل دمای بتن در هنگام ريختن و عمل آوری ۱۳ ۱۰ ۷ ۵
حداقل دمای ساخت بتن در دمای هوای تا۱- ۱۶ ۱۳ ۱۰ ۷
حداقل دمای  ساخت بتن در دمای هوای ۱۸- تا۱- ۱۸ ۱۶ ۱۳ ۱۰
حداقل دمای ساخت بتن در دمای هوای کمتر از ۱۸- ۲۱ ۱۸ ۱۶ ۱۳
حداکثر افت تدريجی دما در ۲۴ ساعت پس از حفاظت ۲۸ ۲۲ ۱۷ ۱۱

طبق تعریف دمای هوای سرد برای بتن ریزی به دمایی گفته می شود که میانگین دما روزانه از ۵درجه کمتر باشد و همچنین دمای هوا در ۱۲ ساعت به بیش از ۱۰سانتی گراد نرسد .

یخ زدگی و سرمای هوا در بتن ریزی سبب می گردد بتن به خوبی خود را نگیرد و مقاومت آن به طور چشم گیری کاهش یافته و فرآیند هیدراتاسیون بسیار کند می شود و در دمای کم این افزودن به مقاومت و پایداری بتن صورت نمی گیرد و باید شرایط ایمنی که مانع ترک خوردگی بتن شود.

جدول: حداقل زمان لازم حفاظت برای جلوگيری از خسارت ناشی از يخبندان زود هنگام بتن معمولی با فرض عمل آوری در دمای جدول بالا

نوع مصالح و سيمان سيمان نوع ۱ يا ۲ سيمان نوع ۳ ، زودگيرکننده يا ضد يخ ۶۰۰ کيلوگرم سيمان اضافی در هر متر مکعب بتن
بتن بطور جدی در معرض يخبندان نيست ۴ ۲
بتن در معرض يخبندان است ۶ ۴

مخلوط بتن بايد در مدت كوتاه جايدهی شود، در غير اين صورت، افت دما زياد خواهد بود. دمای مورد نياز بتن پس از جای دهی بستگی به حجم آن دارد‌. توصيه می‌شود كه در صورت امكان و هنگام بتن ريزی در هوای سرد از لايه‌های ضخيم‌تر استفاده شود.

در شرايط هوای سرد به خصوص در طول شب، سنگدانه‌ها با پوشش مناسب پوشانده شوند، تا ضمن عدم جذب رطوبت، يخ نزنند.

استفاده تجهیزات گرم کننده

تجهیزات گرم کننده باعث گرم شدن وسایل ساخت ساز مانند آرماتور و قالب می‌شود و از این طریق سرعت افت دما را کم می‌کنند. البته این روش کاربرد چندانی ندارد و ممکن است باعث کربنیزه شدن بتن شود.

استفاده از مواد تسریع کننده هیدراتاسیون

این مواد شیمیایی باعث افزایش سرعت هیدراتاسیون در بتن می‌شوند و سفت شدن سیمان در زمان کمتری رخ می‌دهد.مواد افزودنی زود‌گير كننده كه به غلط در بازار به مواد ضد يخ بتن يا سيمان ناميده می‌شود، می‌تواند سرعت هيدراتاسيون در بتن را افزايش دهد. و در طول مدت كمتر، مقاومت بيشتری را كسب نمايد، به شرط آنكه دمای مناسب (بالاتر از ۵ درجه سانتیگراد) فراهم شده باشد. حتی المقدور و در صورت امکان از سیمان های تیپ ۳ یا سیمان های زودگیر استفاده شود. و در صورت امكان لازم است از سرد شدن سيمان در حد مقدور جلوگيری شود. به هر حال حرارت دادن به سيمان توصيه نمی‌شود.

نکته ای که در این شرایط حائز اهمیت است که فرایند سرد شدن باید کم کم و تدریجی صورت گیرد و درون بتن ها گرم می ماند در حالیکه رویه آن بتن سرد می باشد و در ادامه ترک را به دنبال خواهد داشت، پس بدین منظور میتوان رویه بتن را توسط حفاظی پوشش داد اما قالب ها را به گوشه ای جدا گذاشت و بطور کلی باید یه سیکل زمانی حدودا یک هفته تا یک ماه را در نظر گرفت تا به دمای وضعیت مطلوب برسد که این سیکل با توجه به اندازه ی سازه ی متغیر می باشد و هم چنین به شرایط  محیطی حاکم بر کارگاه نیز بستگی دارد.

بتن ریزی در هوای سرد

نکات مهم در زمینه بتن ریزی در هوای سرد

در این بخش به بررسی ۱۲ نکته مهم در زمینه بتن ریزی در هوای سرد خواهیم پرداخت.

  1. اگر ابعاد قطعات کمتر از ۹۰ سانتی‌متر است، بهتر است تا کمترین دمای بتن در زمان عمل آوری، +۱۰ درجه سانتی‌گراد باشد. 
  2. اگر از مواد روان‌کننده استفاده کنید، سبب می‌شود تا نسبت مصرف آب به سیمان به کمترین مقدار ممکن برسد. اگر سیمان بیشتر استفاده شود، انسجام بهتری صورت می‌گیرد و امکان خسارت ناشی از یخبندان به دلیل عیار بالای سیمان قادر خواهد بود تا زمان حفاظت را آهسته کند.
  3. از یخ زدن سنگدانه‎‌ها ممانعت کنید.
  4. اضافه کردن مواد افزودنی حباب‌ساز در شرایط هوای سرد مفید است.
  5. اگر از ضد یخ استاندارد استفاده کنید و مطمئن باشید تا ترکیب آن به گونه‌ای نشود که دوام میلگرد و بتن را کم کند، استفاده از آن را توصیه می‌شود. می‌توانید این کار را انجام دهید به این دلیل که ضد یخ سبب می‌شود تا مدت عمل آوری کوتاه شود، در این صورت احتمال خسارت کاهش پیدا می‌کند.
  6. از سیمان خالص استفاده کنید. این سیمان سرعت واکنش بالاتری دارد، در حالی که سیمان‌های مخلوط این شرایط را ندارند.
  7. زمانی که می‌خواهید شروع به عمل‌آوری کنید به سیمان شک ندهید. به این معنا که حرارت آن را به طور مصنوعی بالا نبرید.
  8. پس از تمام شدن مرحله عمل‌آوری، سیمان را سریع سرد نکنید. برای سرد شدن زمان بدهید. سرد شدن سریع هم به سیمان شُک می‌دهد.
  9. در سرما باید حمل و ریختن بتن در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود. اجازه ندهید که بتن ریزی در هوای سرد انجام شود و در زمان حمل و نقل و ریختن سیمان، نباید درجه حرارت سیمان باز هم پایین بیاید.
  10. اگر نسبت آب به سیمان ۰٫۵ باشد، بهتر است، اگرچه در ایران این امر اختیاریست و اجباری در کار نخواهد بود.
  11. اگر می‌خواهید حین بتن ریزی در هوای سرد احتیاط بیشتر کنید، میزان اسلامپ بتن را کم کنید.
  12. در بتن ریزی در هوای سرد مقاومت مشخصه بتن ۷۰ درصد است، عمل آوری را تا رسیدن به این درصد رها نکنید.

این مطلب بدون برچسب می باشد.

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است -
آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد -

سرزمین عمران | دانستنی های علم عمران